Vinyl 2 1986 MEDIA

Erop of eronder

De tweede elpee van FATAL FLOWERS, YOUNGER DAYS, is geen terugblik op de goeie ouwe tijd van de punk. Zoiets past totaal niet bij de voortvarendheid en werklust van deze gewone Hollandse band. Bezoekers van de talloze concerten van Fatal Flowers weten dan waar we het over hebben.

HET GING VORIG JAAR EVEN HEEL HARD met Fatal Flowers, de onbetwiste koningen van de Amsterdamse gitaarscene. Een bijna onafzienbare reeks optredens, een contract met WEA en een elpee die onder produktionele leiding van de fameuze Graig Leon werd opgenomen in de al even fameuze Brittania Row-studio's in Londen. Binnen de kortste keren de lievelingen van de pers, maar de erkenning van het grote publiek liet nog even op zich wachten. De verkoop van het debuut bleef zo ergens rond de 2500 hangen. Inmiddels is er een tweede, prachtige elpee en is de groep uitgegroeid tot een echt spectaculaire live-act. Als het ze nu niet lukt, zit er iets goed fout in Nederland. Een verhaal in drie etappes.

I. BRUSSEL
Het doet denken aan een James Bond film. Een achteraf straatje in Brussel. Rijen dubbelgeparkeerd blik, een enkele voorbijganger. Niets doet vermoeden dat er zich hier, achter de plasticfabriek ergens halverwege de straat, een platenstudio bevindt. De smalle steeg naast de fabriek loopt dood op een rolluik. Piepend en krakend gaat het omhoog en plotseling bevinden we ons in een van de meest geavanceerde studio's van het Europese continent. De opnameruimtes zijn uitgerust met hypermoderne, computergestuurde apparatuur; de wanden behangen met platen. Een niet gering aantal is uitgevoerd in edelmetaal.

De ICP Studio's in Brussel. Belgische acts als T.C. Matic en Jo Lematre namen er op. Maar ook Squeeze, The Stranglers en Echo & The Bunnymen, om er maar een paar te noemen. Op het ogenblik is de studio het werkterrein van de Amsterdamse Fatal Flowers. Samen met de Engelse producer Vic Maile werken zanger/gitarist Richard Janssen, gitarist Dirk Heuff, bassist Marco Braam en drummer Henk Jonkers er aan hun tweede elpee YOUNGER DAYS. Vic Maile voldoet geenszins aan het beeld dat je op grond van zijn reputatie als producer van bands als Mot˘rhead, Dr. Feelgood en Screaming Blue Messiahs zou verwachten. Geen ruige bink met een vette bierpens en een grote bek, maar een bedachtzaam formulerend, heel rustig klein manneke.
De sfeer in de studio lijkt relaxed. Onderhuids is er meer aan de hand. 'Het is nu zo'n beetje erop of eronder', zegt Richard. 'Bij die vorige elpee was de situatie heel anders. We hadden niks, waren niks. Alles was meegenomen, er viel toch niets te verliezen. Dit keer staat er veel meer op het spel. We hebben bepaalde verwachtingen gewekt en moeten die nu zien waar te maken. 0nbewust legt dat toch wel een grote druk op je. Niet dat we nu zorgvuldiger spelen of beter ons best doen, maar op de achtergrond speelt het toch aldoor mee.'
Als echt flitsend komt het werken in een studio niet over op de buitenstaander. Songs worden stukje voor stukje opgenomen en het grootste deel van de tijd lijkt te worden doorgebracht met wachten. Als een uit Nederland overgekomen gastmuzikant een paar nummers voorziet van wat swingende Hammond-accenten hangen Richard er Marco languit voor de video in de ontspaningsruimte. GORKY PARK wordt even stopgezet en Richard legt uit hoe ze in contact zijn gekomen met Vic Maille.
'Zo rond januari zijn we begonnen te denken over deze elpee. We hadden een verlanglijstje met producers, waarop Vic heel hoog scoorde. Tweede plaats, net achter Nick Lowe, die echt een waanzinnig hoog bedrag vroeg en dus automatisch afviel. Nadat we Vic onze eerste elpee en wat tapes hadden opgestuurd, kwam het bericht dat hij wel ge´nteresseerd was. Hij is toen overgekomen naar Amsterdam, waar we een paar dagen met hem gerepeteerd hebben en al snel doorhadden dat hij onze man was.
'Het is echt prima werken met hem. Hij is in '64 begonnen als tape-operator, zeg maar het knechtje in een studio, en is sindsdien onafgebroken bezig geweest met geluid. Die kerel brengt meer ervaring mee dan welke producer ook. Wat ons met deze elpee voor ogen staat is een plaat die feller, spettender klinkt dan die eerste. Het moet allemaal wat compacter en directer worden. Vic voelt dat uitstekend aan. Hij is trouwens zowieso een producer die alles zo simpel mogelijk wil houden. Van die produktiemethoden die tegenwoordig heel erg in zijn, je weet wel, met een heleboel galm op de drums of de gitaar, moet hij bijvoorbeeld helemaal niets hebben. Hij wil een geluid hebben dat echt de speakers uitknalt, net als wij.
Uit de opnameruimte komt het bericht dat de orgelpartijen voor het nummer NOWHERE TO LAY MY HEAD erop staan. Het klinkt fantastisch. Een ontstuimige rocksong met een vet Booker-T orgeltje, ruige gitaaruithalen en zoals gebruikelijk bij de Fatal Flowers prachtige koorzang. Tevreden grijnzen op de gezichten van zowel de groepsleden als van Vic Maile. YOUNGER DAYS kon wel eens een hele mooi plaat gaan worden.

II. HOOFDDORP
Een week later. De opnames zijn gereed, het wachten is op de eindmix. Het is zaterdagavond en in het kader van de CJP-tournee doen de Fatal Flowers het poldergat Hoofddorp aan. Een schamele dertig bezoekers draaien onge´nteresseerd het hoofd om als de groep rond middernacht het podium van de tot jeugdhonk omgebouwde boerderij opstapt. Kan niks worden, zo lijkt het. Dat pakt anders uit. De groep trekt van leer alsof ze voor een uitverkochte Ahoy-hal staat en levert een echt fantastisch optreden af. De muziek klinkt uitstekend, maar er is meer aan de hand. De Fatal Flowers, die lange tijd nou niet bepaald bekend stonden om hun spectaculaire podiumact, blijken onder de knie gekregen te hebben hoe je een show opzet. Voorman Richard, vroeger altijd stokstijf achter de microfoon, banjert wild van links naar rechts over het podium, laat zich meermalen op de knieŰn vallen en duikt in het laatste nummer met microfoon en al tussen het publiek.
'Dat zijn dingen die je moet leren', zegt hij later over zijn veranderde podiumgedrag. Van nature ben ik nogal timide en in het begin had ik bij optredens echt het idee in mijn pyamaatje op een grote mensenfeestje te staan. Ik durfde niets. Op een gegeven moment doe je wat, je maakt een bepaald gebaar of zo, en je merkt dat je dat kunt maken, dat het publiek daar heel normaal op reageert. Dat ga je uitbouwen en voor je het weet hang je een hele show op.'

III. AMSTERDAM
De plaat is er. We zitten in een bruine kroeg tegenover de oefenruimte van de Fatal Flowers. 'Ze stonden bij WEA te dansen op de tafel toen ze de banden hoorden', vertelt Henk lachend en niet zonder trots. 'We zijn er zelf ook dik tevreden over. Het klinkt allemaal behoorlijk stevig, veel meer zo als we ook op het podium klinken.
YOUNGER DAYS is een prachtplaat geworden. De Amerikaanse popmuziek van de jaren zestig vormt nog altijd de voornaamste bron van inspiratie, maar de Fatal Flowers klinken ditmaal stukken eigentijdser en ook eigenzinniger dan op hun debuut. De plaat is enorm gevarieerd: veel zwaar maar melodieus werk, wat ballads, maar ook een verrassende cover van GIMME SOME TRUTH van John Lennon. Is de band als geheel met sprongen vooruit gegaan, veel en veel beter is vooral de zang geworden. Op de eerste elpee nog wat verlegen en braaf, nu fel en overtuigend.
Richard: 'Een studio is toch een wat klinische omgeving. Je gaat er snel heel netjes staan zingen. We hebben daarom geprobeerd zoveel mogelijk naar een live-situatie toe te werken. Zo heb ik niet nummer voor nummer afzonderlijk ingezongen, maar alles in een keer achter elkaar door, net als bij een optreden. Als je zo tien nummers achter elkaar inzingt, val je op het laatst om van moeheid. Dat hoor je ook. Je wordt schor, je stem gaat overstaan, maar dat geeft niet. Dat kan net dat beetje extra zijn dat een nummer echt overtuigend maakt.' Overtuigend is een kwalificatie die zeker van toepassing is op het titelnummer YOUNGER DAYS. Een prachtige melancholieke ballad, die anders dan de rustige, ten dele akoestische muziek doet vermoeden, werd geschreven naar aanleiding van het tienjarig jubileum van het verschijnsel punk. 'YOUNGER DAYS gaat over van die lui die maar niet uitgeluld raken over hoe mooi en hoe leuk het vroeger toch wel niet was. Kijk, wij zijn allemaal rond de 25. Als mensen van onze generatie het over de goeie ouwe tijd hebben, dan hebben ze het over die punkperiode. Op iedere verjaardag hoor je weer van die verhalen in de trant van: toen had je nog eens goede muziek, toen gebeurde er tenminste nog eens wat. De verhalen worden ieder jaar weer iets mooier en wilder.'
Henk: 'Toch waren dat ook wel echt spannende tijden, hoor. Ik kan me herinneren dat ik een keer in een week Blondie, The Clash en The Jam heb gezien. Waanzinnig was dat.'
Richard: 'Oh Jezus, daar gaan we weer!' Over punk gesproken, Lennons GIMME SOME TRUTH klinkt in de versie van de Fatal Flowers behoorlijk punky. 'Ken je het origineel?' vraagt Richard. 'Staat op IMAGINE, een wat dreinerig nummer met een slome slidegitaar. Het leek me echt zo'n nummer waar je iets anders van zou kunnen maken zonder de strekking ervan geweld aan te doen. Het heeft een tijd op ons live-repertoire gestaan en kreeg langzaam maar zeker iets eigens. Het is een heel ander nummer geworden. Als we er een andere tekst bij hadden verzonnen, had waarschijnlijk niemand het meer herkend als een John Lennon-song.'
Een buitenbeentje op YOUNGER DAYS is het laatste nummer, het zacht gezegd nogal rammelende, weinig tot de verbeeldingsprekende HERE IS YOUR SONG. Ook geen favoriet van de Fatal Flowers zelf: 'Tijdens de opnames hadden we al meteen door dat het niets was. Maar we hadden gewoon de tijd niet meer om er nog iets anders voor in de plaats op te nemen. We hadden in totaal tien dagen in Brussel. Lijkt heel wat, maar een gemiddelde Engelse band heeft minstens het viervoudige. Daar is in Nederland het geld niet voor. Ondertussen moeten wij wel concurreren met zulke groepen; onze platen liggen in precies dezelfde bakken als die van groepen die met een veel ruimer budget rustig een maand of twee in een studio rondhangen. In feite een ongelijke strijd, maar ik geloof dat we het er met YOUNGER DAYS heel aardig vanaf gebracht hebben. Ik bedoel, geef een band als The Cult maar eens tien dagen om hun nieuwe elpee op te nemen. Ik ben heel benieuwd wat daarvan terecht zou komen.

bron: Peter van Brummelen, Vinyl 2 1986

terug naar de media pagina